Showing posts with label કોમી હિંસા વિરોધી બિલ. Show all posts
Showing posts with label કોમી હિંસા વિરોધી બિલ. Show all posts

Thursday, 4 August 2011

કોમવાદના બહાને હિંદુઓને ગુનેગાર ઠેરવતું શેતાની બિલ!

- આનંદ શુક્લ

કોંગ્રેસની મુસ્લિમ તુષ્ટિકરણની રાજનીતિની પરાકાષ્ઠા જોવા મળી રહી છે. પહેલા સચ્ચર સમિતિના રિપોર્ટ હેઠળ ભારતમાં મુસ્લિમોની પરિસ્થિતિ અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિ કરતાં પણ ખરાબ હોવાનું સર્ટિફિકેટ કોંગ્રેસની આગેવાનીવાળી યુપીએ સરકારે અપાવ્યું. ત્યાર બાદ રંગનાથ મિશ્ર પંચના અહેવાલ હેઠળ મુસ્લિમ અને અન્ય લઘુમતીઓને તેમની સ્થિતિ સુધારવા માટે શિક્ષણ અને નોકરીઓમાં 15 ટકા અનામત આપવાની ભલામણ કરવામાં આવી. આ દેશના સંસાધનો પર સૌથી પહેલો અધિકાર મુસ્લિમોનો હોવાની વાત વડાપ્રધાન ડૉ. મનમોહન સિંહ ભૂતકાળમાં બોલી ચુક્યા છે, તેમણે પંદર સૂત્રીય કાર્યક્રમ પણ લાગુ કરાવી દીધો છે. પરંતુ આ દેશની કોંગ્રેસની આગેવાનીવાળી યુપીએ સરકારની મુસ્લિમ પરસ્તી આટલેથી અટકતી નથી.

કોંગ્રેસ અધ્યક્ષ સોનિયા ગાંધીના વડપણ નીચેની નેશનલ એડવાઈઝરી કમિટી (રાષ્ટ્રીય સલાહકાર સમિતિ) નેશનલ ઔરંગઝેબ કમિટી બનીને વર્તી રહી છે. આ કમિટીએ કોમવાદી અને લક્ષ્ય કેન્દ્રીત હિંસા નિવારણ વિધેયક-2011 બનાવ્યો છે. આ બિલનો મુસદ્દો ઘડવામાં એ વાતની ચિવટ રાખવામાં આવી છે કે કોમવાદી અને લક્ષ્ય કેન્દ્રીત હિંસા-હુલ્લડો માટે માત્ર બહુમતી હિંદુઓ જ ગુનેગાર હોઈ શકે, જ્યારે મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તી અને અન્ય લઘુમતીઓ પીડિત જ હોઈ શકે. કોંગ્રેસની મુસ્લિમ પરસ્ત રાજનીતિની ધાર વધુ તીખી કરનારા આ બિલને બનાવવામાં જે લોકોની સમિતિ હતી, તે ઘોર હિંદુ વિરોધી, નેહરુ-ગાંધી પરિવારના ભક્તો અને ઢોંગી સેક્યુલારિસ્ટોની લોબી છે. એનએસીની કોમવાદી અને લક્ષ્ય કેન્દ્રીત હિંસા નિવારણ વિધેયક-2011 બનાવનારી સમિતિમાં હર્ષ મંડર, ફરહ નકવી, ગોપાલ સુબ્રમણ્યમ, માજા દારુવાલા, નજમ બાજિરી, પી. આઈ. જોસ, તીસ્તા સીતલવાડ, ઉષા રાનાથન અને વૃંદા ગ્રોવરનો સમાવેશ થાય છે.

દેશના પંથનિરપેક્ષ હિંદુઓ પર જનોઈવઢ ઘા કરનારા આ બિલને કાયદાના નિષ્ણાતો ટાડા કરતાં પણ વધારે ખતરનાક ગણાવી રહ્યાં છે. તેમના મતે આ બિલથી દેશના પંથનિરપેક્ષ તાણાં-વાણા અને સંઘીય માળખાને ગંભીર જોખમ છે. આ કાયદાનો મુસદ્દો વાંચ્યા બાદ કોઈને પણ એવું લાગે કે સોનિયા ગાંધીના વડપણવાળી એનએસી પોતાના શેતાની બિલ દ્વારા દેશના કોમી સૌહાર્દને નષ્ટ-ભ્રષ્ટ કરવાનું બંધારણ વિરોધી ષડયંત્ર કરી ચુક્યા છે. આ બિલ કેન્દ્ર સરકારને રાજ્યોના મામલાઓમાં હસ્તક્ષેપના નવા-નવા બહાના ઉપલબ્ધ કરવાનો કારસો છે.

ભારતમાં કોમી રમખાણો માત્ર હિંદુઓ કરે છે અને મુસ્લિમો-ખ્રિસ્તીઓનો કોઈપણ વાંક ન હોવાની થિયરી પર બિલનું ઘડતર થયું છે. આ દેશના 35 રાજ્યો અને કેન્દ્રશાસિત પ્રદેશોમાંથી 28માં બહુમતી હિંદુઓને કોમવાદી હિંસા માટે જવાબદાર ગણાવાની વાત સોનિયા એન્ડ કંપનીએ ઘડેલા બિલમાં કરવામાં આવી છે. આ બિલની જોગવાઈ પ્રમાણે, કોમવાદી હિંસા અને કોમવાદી દુર્ભાવના માટે માત્ર હિંદુઓ પર જ કેસ ચાલશે, માત્ર હિંદુઓને જ દોષિત માનવામાં આવશે અને સજા માત્ર હિંદુઓને જ મળશે. જાણે કે હિંદુ હોવું આ દેશમાં મોટો ગુનો હોય! મુસદ્દામાં સૌથી મોટી શરારત સમૂહ શબ્દની પરિભાષામાં કરવામાં આવી છે. સમૂહનો અર્થ ભારતના કોઈ રાજ્યમાં ધાર્મિક અથવા ભાષાકીય લઘુમતી અથવા અનુસૂચિત જાતિ અને અનુસૂચિત જનજાતિથી છે. આ હિંદુ વિરોધી શરારતથી મોટાભાગના રાજ્યોમાં બહુમતીમાં રહેલા હિંદુઓ સમૂહની મર્યાદામાં આવશે નહીં. હિંદુઓ કોમવાદી હિંસા નિવારક કાયદા હેઠળ કોઈ સંરક્ષણ મેળવી શકશે નહીં, પછી તેઓ ભલે મુસ્લિમ કે ખ્રિસ્તી કોમવાદ, ઘૃણા અને હિંસાનો શિકાર હોય.

ઉદાહરણ તરીકે જો ગોધરા ખાતે સાબરમતી એક્સપ્રેસના એસ-6 ડબ્બાને બાળી નાખવાની ઘટના વખતે આ કાયદો હોત, તો ગોધરાકાંડની ઘટના માટે હિંદુઓની હત્યા બદલ ફરીયાદ થઈ શકી ન હોત. પરંતુ ગોધરાકાંડ બાદ થયેલા કોમી રમખાણોની ઘટનામાં સાંપ્રદાયિક હિંસા નિવારક બિલની જોગવાઈઓનો ઉપયોગ કરી શકાત. બોલો છે ને, કોંગ્રેસી ન્યાય? તમે વિચારો કે પીડિતો વચ્ચે ધર્મ-જાતિ-ભાષા-વર્ગના આધારે ભેદભાવ કરવો કેટલો વ્યાજબી છે? આ બિલ કોમવાદી હિંસાના શિકાર હિંદુઓને બીજા દરજ્જાના નાગરીક તરીકે જોવાની તંત્રને ફરજ પાડશે.

પ્રસ્તાવિત કાયદાના મુસદ્દા પ્રમાણે, પીડિતની વ્યાખ્યામાં લઘુમતી એટલે કે મુસ્લિમ અને ખ્રિસ્તી સમુદાયના સભ્ય તરીકે કરવામાં આવી છે. પીડિત મુસ્લિમ કે ખ્રિસ્તી એટલે કોમવાદી હિંસામાં શારીરિક, માનસિક, મનોવૈજ્ઞાનિક, આર્થિક નુકસાન પહોંચ્યું હોય અથવા તેની સંપત્તિને નુકસાન થયું હોય. તેની મર્યાદામાં તેના સંબંધી, કાયદેસરના વાલી અને ઉત્તરાધિકારીનો પણ સમાવેશ થઈ જાય છે. લઘુમતી સમુદાયનો વ્યક્તિ હિંદુ પર મનોવૈજ્ઞાનિક નુકસાનનો ખોટો આરોપ લગાવે તેવી પ્રબળ શક્યતાઓ રહેલી છે. આ બિલ કાયદો બને, તો કોઈપણ ગુમનામ મુસ્લિમ અથવા અન્ય લઘુમતી ફરીયાદકર્તા કોમવાદી ઘૃણા ભડકાવવા માટે કોઈ હિંદુ વિરુદ્ધ પોલીસ ફરીયાદ નોંધાવી શકે છે અને પોલીસ આને એક બિનજામીનપાત્ર ગુનો ગણીને ફરીયાદીની ઓળખ જાહેર કર્યા વગર આરોપી હિંદુની ધરપકડ કરશે અને આરોપી તરીકે પકડાયેલા હિંદુને ત્યાં સુધી દોષિત માની લેવાશે કે જ્યાં સુધી તે પોતાની જાતને નિર્દોષ સાબિત ન કરે. આ એક ગેરબંધારણીય બાબત છે. કારણકે ભારતમાં પ્રવર્તી રહેલા મોટાભાગના કાયદામાં આરોપીને દોષિત સાબિત કરવાની જવાબદારી ફરીયાદીના સિરે રહેલી છે. આવા મામલાઓને એસસી અને એસટી સામેની એટ્રોસિટીને સમાંતર ચલાવવામાં આવશે.

આ વાત આટલેથી અટકતી નથી હિંદુઓને અસભ્ય મૂર્તિપૂજકો અને કાફિર કહેનારા ખ્રિસ્તી-મુસ્લિમો હિંદુ દેવી-દેવતાના અપમાન કરશે, તો પણ તેમને ભારતીય બંધારણ દ્વારા હંમેશા નિર્દોષ ગણાવાશે. હિંદુ દેવી-દેવતા અને ભારતમાતાને નગ્ન ચિતરનારા ચિતારા મકબૂલ ફિદા હુસેનનો કિસ્સો હજીપણ લોકોની સામે છે. મકબૂલ ફિદા હુસેનનું ભલે અવસાન થયું, પણ આ કાયદાથી નવા મકબૂલ ફિદા હુસેનો ફૂટી નીકળે તો નવાઈ પામવા જેવું નથી. આ સિવાય હુલ્લડો દરમિયાન હિંદુ મહિલાઓ પર બળાત્કાર કે જાતિય અત્યાચારની ઘટના બનશે, તો તેના માટે હિંદુઓ આ બિલની જોગવાઈ પ્રમાણે ફરીયાદ નોંધાવી શકશે નહીં. જાતિય શોષણ અને જાતિય ગુનાના મામલા પણ માત્ર અને માત્ર મુસ્લિમો હિંદુઓ વિરુદ્ધ દાખલ કરાવી શકશે. હિંદુઓને બિલની જોગવાઈ પ્રમાણે તથાકથિત ગુના માટે બે વખત અલગ-અલગ કાયદા હેઠળ દંડિત કરાશે.

આ બિલ પોલીસ અને સૈન્ય અધિકારીઓ વિરુદ્ધ આતંકવાદીઓ અને આઈએસઆઈની જેમ વર્તશે. મુસ્લિમો-ખ્રિસ્તીઓ વિરુદ્ધ હુલ્લડો દરમિયાન સુરક્ષાદળો પ્રભાવી ઢંગથી કામ કરી સ્થિતિ પર નિયંત્રણ નહીં કરે તો તેમની વિરુદ્ધ મુખ્ય આપરાધિક કલમો પ્રમાણે કેસ ચાલશે. આ બિલ મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તી તરફી સ્પષ્ટ ઝુકાવવાળું, કેન્દ્ર અને રાજ્યોમાં અફસરશાહી નિર્મિત કરનારું અને કેન્દ્ર-રાજ્યના સંબંધો પર નકારાત્મક અસર ઉભી કરનારું છે. કોમી હિંસાને આંતરીક ઉપદ્રવ ગણીને કેન્દ્ર સરકાર રાજ્ય સરકારને બરખાસ્ત કરીને જે-તે રાજ્યમાં રાષ્ટ્રપતિશાસન લાગુ કરી શકે તેવી પણ જોગવાઈ છે. એટલે કે કેન્દ્રમાં સત્તા પર રહેલી પાર્ટીને કોઈ રાજ્યની સરકારને ગબડાવી હશે, તો ત્યાં કોમી રમખાણો કરાવીને તેઓ તેમ કરી શકશે! (ભારતના રાજકારણની હાલની નીચતાને કારણે આવી પરિસ્થિતિ ઉભી થઈ પણ શકે છે.) જો બહુમતીનું સરઘસ લઘુમતી વિસ્તારમાંથી કાઢવામાં આવે અને મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તી લઘુમતી એમ કહે છે કે તેમને આ સરઘસથી મનોવૈજ્ઞાનિક ક્ષતિ થઈ છે, તો તેને સરકાર વળતર આપશે. બિલ પ્રમાણે આવી ઘટનાઓમાં આરોપી બહુમતી હિંદુ જ હશે અને આવા આરોપી વ્યક્તિઓની સંપત્તિ તાત્કાલિક જપ્ત કરી લેવાશે, તે ત્યાં સુધી જપ્ત રહેશે કે જ્યાં સુધી તે કોર્ટના ચુકાદાથી નિર્દોષ છૂટી ન જાય.

આ સિવાય સત્તાના બીજા કેન્દ્ર જેવી વિશિષ્ટ અધિકારવાળી એક રાષ્ટ્રીય સમિતિ કે પંચની પણ બિલમાં વકીલાત કરવામાં આવી છે. બિલ પ્રમાણે, કોમી સૌહાર્દ, ન્યાય અને ક્ષતિપૂર્તિ માટે એક સાત સભ્યોની રાષ્ટ્રીય સમિતિ હશે. આ સમિતિના સાત સભ્યોમાંથી ચાર સભ્યો મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તી અથવા અન્ય લઘુમતી સમુદાયાના હશે. આવી સમિતિઓ રાજ્ય સ્તરે પણ રચવામાં આવશે. સરકારે આ સમિતિને પોલીસ અને અન્ય તપાસ એજન્સીઓ ઉપલબ્ધ કરાવવાની રહેશે. આ સમિતિને કોઈ ફરીયાદની તપાસ કરવા, કોઈ ઈમારતમાં ઘુસવાની, છાપો મારવાની અને તપાસ કરવાના વિશિષ્ટ અધિકારો આપવામાં આવશે. આ સમિતિ કેન્દ્ર અને રાજ્યોને નિર્દેશ જારી કરી શકશે. આ સમિતિની નિમણૂક માટે વડાપ્રધાન, ગૃહમંત્રી, સંસદના બંને ગૃહોના વિપક્ષના નેતાઓ અને પ્રત્યેક રાજકીય પક્ષના એક નેતાનું કોલેજિયમ બનાવવામાં આવશે. રાજ્યોના સ્તરે પણ આવી વ્યવસ્થા હશે.

આ સિવાય સીઆરપીસીની કલમ-161 નીચે નિવેદન નોંધવામાં આવશે નહીં. પીડિતના નિવેદન માત્ર કલમ-164 હેઠળ એટલે કે કોર્ટની સામે લેવાશે. આ જોગવાઈ હેઠળ સરકારને સંદેશાઓ અને ટેલિકોમ્યુનિકેશન બાધિક કરવા અને રોકવાનો અધિકાર હશે. બિલના ઉપબંધ-67 પ્રમાણે, લોકસેવક વિરુદ્ધ મામલો ચલાવવા માટે સરકારની મંજૂરીની જરૂર નથી. ફરીયાદકર્તા પીડિતના હિતમાં કામ કરવામાં આવશે, પીડિતનું નામ અને ઓળખ ગુપ્ત રાખવામાં આવશે. કેસની પ્રગતિનો રિપોર્ટ પોલીસ ફરીયાદકર્તાને જણાવશે.

જો કે આ ડ્રેકોનિયન લો વિશિષ્ટ દરજ્જો પામેલા મુસ્લિમ બહુલ જમ્મુ-કાશ્મીર રાજ્યમાં ત્યાંની વિધાનસભાની સંમતિ બાદ જ લાગુ કરવામાં આવશે. અત્રે ઉલ્લેખનીય છે કે જમ્મુ-કાશ્મીરમાં 1989માં અલગતાવાદે આતંકવાદના સ્વરૂપે માથું ઉંચક્યું અને સેંકડો હિંદુઓની કતલ કરીને ત્રણ લાખ જેટલાં કાશ્મીર ખીણમાં રહેતા હિંદુઓને તેમના આઝાદ દેશ ભારતમાં નિરાશ્રિત બનાવી દેવામાં આવ્યા છે. આ કામ ઈસ્લામિક જેહાદના રંગે રંગાયેલા મુસ્લિમ આતંકવાદીઓએ કર્યું છે. આજે પણ કાશ્મીરમાં પરિસ્થિતિ નિયંત્રણમાં રાખવા માટે સુરક્ષાદળોએ ઘણી મહેનત કરવી પડે છે. અલગતાવાદ અને આતંકવાદની સ્થિતિ જેમની તેમ છે. ત્યારે જો કોમવાદી હિંસા નિવારક કાયદો જમ્મુ-કાશ્મીરમાં જ લાગુ ન થાય, તો તેનો અર્થ શો રહેવાનો?

વળી આ બિલ કોમી હિંસા અને ઘૃણાના તમામ પીડિતો અને દોષિતોને બરાબરીથી જોતું નથી. ત્યારે સરકારે આ બિલની સાથે કેટલાંક આંકડાઓ પણ જાહેર કરવા જોઈએ. દેશમાં આઝાદી પહેલા અને આઝાદી બાદ ક્યાં સ્થાનો પર કોમી હિંસા થઈ? થયેલી આ કોમી હિંસામાં કોને સૌથી વધારે ભોગવવું પડયું? આ કોમી રમખાણોમાં મરનાર હિંદુઓ અને અન્ય લઘુમતીઓની સંખ્યા કેટલી? આ કોમી રમખાણો થવાના કારણ અથવા કારણો ક્યાં હતા? પોલીસ ગોળીબારમાં માર્યા ગયેલા હિંદુઓ અને અન્ય લઘુમતીઓની સંખ્યા કેટલી? આ આંકડાઓથી જ ખબર પડી શકે કે દેશમાં કોમી રમખાણો માટે માત્ર હિંદુ જ જવાબદાર છે કે મુસ્લિમ-ખ્રિસ્તીઓ પણ જવાબદાર હોય છે?
ભારતમાં જમ્મુ-કાશ્મીર અને લક્ષદ્વીપમાં મુસ્લિમ, પંજાબમાં શીખ, નાગાલેન્ડ, મેઘાલય, મિઝોરમમાં ખ્રિસ્તીઓની બહુમતી છે. ત્યારે આ રાજ્યોમાં કોમી હિંસાની ઘટનામાં સરકાર ક્યાં પ્રકારનું વલણ લેશે? આ સિવાયચ મણિપુર અને અરુણાચલ પ્રદેશ જેવાં રાજ્યોમાં કોઈ ધર્મના લોકોની સંખ્યા પચાસ ટકાથી ઉપર નથી અને કોઈને સ્પષ્ટ બહુમતી નથી. આ બંને રાજ્યોમાં કોમવાદી હિંસા વિરોધી કાયદાનો અમલ સરકાર કોને દોષિત ગણીને કરશે? કેરળનો મામલો પણ છે, જ્યાં 56.20 ટકા હિંદુ છે. જો તેમાંથી 22 ટકા અનુસૂચિત જાતિ અને જનજાતિને અલગ કરી દેવામાં આવે તો હિંદુઓની ટકાવારી શું હશે?

આ બિલ કોંગ્રેસ દ્વારા હિંદુ-મુસ્લિમો વચ્ચે દુશ્મની પેદા કરીને ગલીએ ગલીએ દેશભરમાં રમખાણો કરીને પોતાની વોટબેંક મજબૂત કરવાની સાજિશ છે. શું આ કોમવાદી હિંસા નિવારક બિલથી દેશમાં કોમી સદભાવનાને ખરેખર પ્રોત્સાહન મળશે? ભારતમાં હિંદુઓ લઘુમતીમાં હોય તેવા શહેર અને જિલ્લાઓ ઘણાં છે. તો ત્યાં કોમવાદી હિંસા અને હુલ્લડો માટે કોને દોષિત ઠેરવવામાં આવશે? એક મુસ્લિમ બહુલ અને એક હિંદુ બહુલ શહેર વચ્ચે હુલ્લડો ફાટી નીકળે, તો પછી પોલીસ શું કરશે? આવી પરિસ્થિતિઓમાં પણ પોલીસ માત્ર હિંદુઓની ધરપકડ કરશે, કારણ કે ભારતીય કાયદામાં આ ઉલ્લેખિત છે? શું આ બિલ મુસ્લિમો અને ખ્રિસ્તીઓને દેશમાં હિંદુઓ પર હુમલા કરવાની પરવાનગી આપી દેશે?

રાજ્યો પર સીધો પ્રહાર


એ. સૂર્યપ્રકાશ

સોનિયા ગાંધીની અધ્યક્ષતામાં રાષ્ટ્રીય સલાહકાર પરિષદ દ્વારા તૈયાર કરવામાં આવેલા પ્રસ્તાવિત કોમવાદ અને લક્ષિત હિંસા નિવારક બિલમાં લઘુમતીઓ અને બહુમતીઓ વચ્ચે કોમવાદી દુશ્મની પેદા કરવા સિવાય અન્ય પણ બેહદ ખતરનાક જોગવાઈ છે. તેના માધ્યમથી કેન્દ્ર રાજ્યો પર ફરીથી દાદાગીરી ચલાવવા ચાહે છે અને રાજ્યોના વહીવટ પર પોતાનો દબદબો ચાહે છે. એટલું જ નહીં, તેના માધ્યમથી કોમવાદી ગુનાઓના વર્ગીકરણની કુટિલ જોગવાઈ લાગુ કરવાનો પણ પ્રયાસ થઈ રહ્યો છે. આ બિલ કોમવાદી હિંસાની પ્રત્યેક ઘટનામાં પંથિક લઘુમતીઓનો શિકાર અને પંથિક બહુમતીઓને અપરાધી ઠેરવે છે. પ્રસ્તાવિત કાયદાનું અન્ય ઘાતક પાસું એ પણ છે કે તે કોમવાદી હિંસાના બહાનાથી રાજ્યોને કમજોર કરવા ચાહે છે અને કાયદો-વ્યવસ્થા કાયમ રાખવાના રાજ્યના અધિકારને હડપવા ચાહે છે. આ પ્રસ્તાવિત બિલ રાજ્યોના નોકરશાહો અને પોલીસકર્મીઓને જણાવવા ચાહે છે કે દિલ્હીમાં બેઠેલા મોટા ભાઈ તેમની પર નજર રાખી રહ્યાં છે. સ્પષ્ટ છે કે કેન્દ્ર એ નિરંકુશ શક્તિઓને ફરીથી હાસિલ કરવા ચાહે છે, જે બોમ્મઈ મામલામાં સુપ્રીમ કોર્ટના ચુકાદા પહેલા કલમ-356 હેઠળ તેમની પાસે હતી.
બોમ્મઈ મામલાથી પહેલા કેન્દ્ર સરકાર મનમરજીથી કલમ-356 થોપતી રહેતી હતી. પ્રાદેશિક શક્તિઓથી ભયાક્રાંત કેન્દ્ર આ જોગવાઈના આધારે ચૂંટાયેલી રાજ્ય સરકારોને અવાર-નવાર બરખાસ્ત કરીને રાષ્ટ્રપતિ શાસન લાગુ કરતી હતી. ઉદાહરણ માટે, 1950માં બંધારણ લાગુ થવાથી લઈને 1994 સુધી સુપ્રીમ કોર્ટે બોમ્મઈ ચુકાદા આપ્યો ત્યાં સુધી સરકારે 102 વાર કલમ-356નો ઉપયોગ કર્યો હતો. આમાથી 77 મામલાઓમાં કેન્દ્રમાં કોંગ્રેસ પાર્ટીનું શાસન હતું. માત્ર એક વડાપ્રધાન ઈન્દિરા ગાંધીએ આ જોગવાઈનો 50 વખત ઉપયોગ કર્યો હતો. કલમ-356નો દુરુપયોગ એટલી હદે વધી ગયો હતો કે બાધ્ય થઈને સુપ્રીમ કોર્ટે બોમ્મઈ મામલાના ચુકાદાના માધ્યમથી તેના પર રોક લગાવી. આ ચુકાદામાં સુપ્રીમ કોર્ટે ઘોષણા કરી કે કલમ-356ની ઉદઘોષણા ન્યાયિક પુનર્વિચારની મર્યાદામાં આવશે અને કોર્ટ નિર્ણય કરશે કે તેને લાગુ કરવા પાછળ દુર્ભાવના તો નથી ને. કોર્ટે કહ્યું કે જો રાષ્ટ્રપતિ દ્વારા કરવામાં આવેલો નિર્ણય દુર્ભાવનાગ્રસ્ત હશે, તો કોર્ટ ચુકાદાને બદલી પણ શકે છે. આ ચુકાદાએ વસ્તુત્ કલમ-356ના રાજકીય દુરુપયોગ પર રોક લગાવી દીધી હતી. હવે કોમવાદી હિંસા બિલના માધ્યમથી કેન્દ્ર ફરીથી રાજ્યોમાં કુટિલ ચાલો ચાલવા ઈચ્છે છે. આ સ્પષ્ટપણે પાછલા દરવાજે કલમ-356 લાગુ કરવાનો પ્રયાસ છે.

શરૂઆતમાં બિલના પ્રસ્તાવક કોઈ રાજ્યમાં સંગઠિત કોમી હિંસાને આંતરીક ગડબડ તરીકે વર્ગીકૃત કરવા ચાહતા હતા, જેવું કે અનુચ્છેદ-355માં કહેવામાં આવ્યું છે. અનુચ્છેદ-355 પ્રમાણે, કેન્દ્ર સરકારનું એ દાયિત્વ છે કે તે પ્રત્યેક રાજ્યની બહારી આક્રમણ અને આંતરીક ઉપદ્રવથી રક્ષા કરે અને એ સુનિશ્ચિત કરે કે પ્રત્યેક રાજ્યમાં શાસનનું સંચાલન બંધારણને અનુરૂપ થઈ રહ્યું છે. સ્પષ્ટ છે કે આ કાયદો અને વ્યવસ્થાનો પ્રબંધ કરવાના રાજ્યોના બંધારણીય અધિકાર છીનવવા અને તેના બહાને રાષ્ટ્રપતિ શાસન થોપવાનો એક ચતુર પ્રયાસ હતો. જો કે જાહેર વાંધાઓ-વિરોધ બાદ રાષ્ટ્રીય સલાહકાર પરિષદે હાલ ઘોષણા કરી છે કે ડ્રાફ્ટ બિલમાંથી આ જોગવાઈ હટાવી દેવાઈ છે. તેમ છતાં પણ રાજ્ય સરકારોની સ્વતંત્રતા પર ઉત્પન્ન થયેલું જોખમ સમાપ્ત થયું નથી, કારણ કે કેટલાંક અન્ય પ્રાવધાન હજીપણ યથાવત છે. પોલીસ અને નોકરશાહી સંબંધિત સેક્શન- 9,13,14 અને 16 તથા રાજકીય પક્ષોના પદાધિકારીઓને સીધા નિશાનમાં લેનારા સેક્શન-15માં આવી જ જોગવાઈ છે.

સેક્શન-13 એવી રીતે તૈયાર કરવામાં આવી છે કે જિલ્લામાં તેનાત અથવા રાજ્ય પ્રશાસનમાં સામેલ કોઈપણ એવો અધિકારી, જેની કાયદો અને વ્યવસ્થામાં પ્રબંધની થોડી પણ ભૂમિકા છે, કોમવાદી હિંસાની કોઈ ઘટનામાં આસાનીથી કર્તવ્ય નિર્વહનમાં બેજવાબદારીના આરોપમાં નિશાના પર લઈ શકાય છે. બસ તેની વિરુદ્ધ લઘુમતી સમુદાયના કોઈ વ્યક્તિની તરફથી આંગળી ચિંધવામાં આવે તેટલી જ જરૂરત છે. અધિકારીઓ પર બહુમતી સમુદાયના કથિત દોષિતોને મદદ કરવાના પણ આરોપ લગાવી શકાય છે. સેક્શન-14 તે લોકસેવકો માટે છે જે પોતાના અધિકાર ક્ષેત્રમાં લોકો પર નિયંત્રણ કરવામાં અસફળ રહે છે. બીજા શબ્દોમાં આ પોલીસ અધિકારીઓ પર કેસ ચલાવી શકાય છે કે જેમના અધિનસ્થ કોઈ અપરાધ કરે છે અથવા તેમને પર લઘુમતી સમુદાયની વિરુદ્ધ અપરાધ કરવાનો આરોપ લગાવાય છે. સ્પષ્ટ છે કે આ કાયદો એ માનીને ચાલે છે કે કોઈ અધિકારીએ એ જાણવું જોઈએ કે તેના અધીનસ્થ શું અપરાધ કરી શકે છે? સૌથી વધારે વાંધાજનક જોગવાઈ સેક્શન-16 છે, જેમાં પોલીસ અને અર્ધલશ્કરી દળોમાં જવાનો એક પ્રકારથી પોતાના વરિષ્ઠ અધિકારીઓની અવજ્ઞા કરવા માટે ઉકસાવાયા છે. આ જોગવાઈનો ઉદેશ્યથી એ પ્રતીત થાય છે કે પ્રત્યેક પોલીસકર્મી એ ચિંતા કરે કે કેન્દ્ર સરકાર તેના કાર્યોને કઈ નજરથી જોશે અને પોતાની આ ધારણાને આધારે જ તેનું આચરણ હોવું જોઈએ. કોઈ કાયદામાં આનાથી વધારે બિનજવાબદાર જોગવાઈ શોધવી કઠિન છે.

પ્રસ્તાવિત કાયદા હેઠળ કોમી સૌહાર્દ, ન્યાય અને ક્ષતિપૂર્તિ માટે એક રાષ્ટ્રીય પંચની સ્થાપના કરવાની છે. આવા પંચો કે સમિતિઓ રાજ્યોમાં પણ બનવાના છે. રાષ્ટ્રીય પંચને કોઈપણ ઈમારતમાં ઘુસવાનો અને દસ્તાવેજો જપ્ત કરી લેવાનો અધિકાર હશે. તેનો અર્થ છે કે તેને રાજ્ય સરકારોની કાર્યાલયોમાં ઘુસવાનો અને ત્યાં સુધી કે મુખ્યમંત્રીની ચેમ્બરમાં પણ ઘુસવાની આઝાદી હશે. બિલમાં અન્ય અનેક એવી જોગવાઈ છે કે જે સંઘીય માળખાના મૂળ પર પ્રહાર કરે છે અને રાજ્યોને કમજોર બનાવે છે. સૌથી વધારે ચિંતાજનક એ છે કે આ કાયદો ગુનાઓને કોમવાદી દ્રષ્ટિકોણથી જોવે છે. સરળ શબ્દોમાં કહીએ તો આ લઘુમતી સમુદાયની મહિલાઓ સાથે બળાત્કાર જેવી ઘટનાઓને અલગ સ્વરૂપે જોવે છે અને બહુમતી સમુદાયની મહિલાઓ સાથે બળાત્કાર જેવી ઘટનાઓને અલગ સ્વરૂપે જોવે છે. લોકતાંત્રિક દુનિયામાં ગુનાઓને આ પ્રકારે કોમવાદી દ્રષ્ટિકોણથી જોવાનું અન્ય ઉદાહરણ શોધવું શક્ય નથી. રાજકીય પક્ષોએ સેક્શન-15 પર ધ્યાન આપવું જોઈએ, જેમાં રાજ્યોમાં સત્તાધારી પક્ષના પદાધિકારીઓને નિશાન પર લેવામાં આવ્યા છે. મતલબ સ્પષ્ટ છે કે કેન્દ્ર સરકાર આ કાયદા દ્વારા પોતાના રાજકીય વિરોધીઓ પર ગાળિયો કસવાનો અવકાશ બનાવવા જઈ રહ્યાં છે.

(સૌજન્ય- દૈનિક જાગરણ)